बैशाख ३० गते बुधबार ।
काठमाडौं संवाददाता ।
बिद्यालय र बिश्वबिद्यालय बिच राजनीतिक मापदण्ड कायम हुन किन आवश्यक छ ?
शैक्षिक संस्था र राजनीतिको अन्तरसम्बन्धको सवालमा विद्यालय तह र विश्वविद्यालय तहको मापदण्ड एउटै हुनुपर्छ भन्ने जिद्दी उचित होइन । विद्यालयका शिक्षकहरू राजनीतिक पार्टीमा संलग्न हुनुहुँदैन तथा मतदान बाहेकका राजनीतिक क्रियाकलापसँग पूर्णतः असम्बद्ध रहनुपर्छ, तर विश्वविद्यालयका प्राध्यापकहरू देशको शैक्षिक, सामाजिक, सांस्कृतिक आदि जस्तै राजनीतिक मामिलामा पनि अग्रणी भूमिकामा रहनुपर्छ ।
विश्वविद्यालयमा विद्यार्थीहरूले “राजनीति गुरुबाट सिकून्” भन्नुको तात्पर्य गुरुहरू राजनीतिमा विज्ञ हुनुपर्छ भन्ने हो । संसारका कतिपय देशहरूमा प्राध्यापकले विश्वविद्यालयको स्थायी सेवामा रहेकै अवस्थामा पनि राजनीतिक पार्टीको पदाधिकारी बन्न पाउने, निर्वाचनमा प्रतिस्पर्धा गर्न पाउने, सांसद तथा मन्त्री जिम्मेवारीमा रहन पाउने जस्ता प्रावधान पनि रहेको देखिन्छ । नेपालमा प्राध्यापकहरूको राजनीतिक सक्रियताको सीमा के, कस्तो, कति बनाउने भन्नेमा सार्वजनिक विचार विमर्श गर्न सकिन्छ । प्राध्यापकहरू राजनीतिबाट पूर्णत: असम्बद्ध रहनुपर्छ भन्नु चाहिँ अनुचित हो ।
मेरो आफ्नै कुरा गर्नुपर्दा म कुनै राजनीतिक पार्टीको सदस्य वा पदाधिकारी नभएतापनि देशको राजनीतिमा सकारात्मक हस्तक्षेप गर्न सक्रिय रहिआएको छु । यो भूमिका वर्तमान र भविष्यमा पनि आवश्यक छ भन्ठान्छु ।
डा निर्मलमणी अधिकारी लेखक)